نخستین گزارش ارزیابی تجربه کاربری پلتفرمهای دیجیتال بومی که بخشی از آن در کتابچه گزارش سالانه تجارت الکترونیکی کشور منتشر شده است، وضعیت تجربه کاربران ایرانی در ۳۱ پلتفرم بزرگ را در هفت حوزه اصلی مورد واکاوی قرار داده است. یافتههای این ارزیابی میدانی نشان میدهد که در میان تمامی پلتفرمهای فعال، تنها پنج سرویس موفق به کسب امتیاز ۸۰ و بالاتر در شاخص کل تجربه کاربری (UX Index) شدهاند. سوپراپلیکیشن اسنپ با کسب نمره ۸۲ در بالاترین جایگاه ایستاده و پس از آن دیجیکالا با ۸۱ امتیاز رتبه دوم را به دست آورده است. اسنپمارکت، اسنپباکس و پلتفرم بیمهداتکام نیز هرکدام با کسب نمره ۸۰ توانستهاند در میان پنج رتبه برتر جای گیرند.
این ارزیابی بر اساس پنج شاخص بنیادین شامل کارایی عملیاتی، سهولت استفاده، طراحی رابط کاربری، میزان اعتماد و اطمینان، و وفاداری کاربران انجام گرفته است. دادههای پژوهش با نظرسنجی و دریافت ۳۳۲ پرسشنامه کنترلشده از کاربرانی گردآوری شده که ۴۰ درصد آنان را بانوان تشکیل داده و سهم بالایی از پاسخدهندگان (بیش از ۴۰ درصد) از متخصصان حوزه نرمافزار، کسبوکار و فناوری بودهاند. همچنین ۵۲ درصد شرکتکنندگان خدمات این پلتفرمها را صرفاً از طریق دستگاههای موبایل دریافت میکردند که نشاندهنده اهمیت حیاتی طراحی نسخه موبایل در رضایت کلی کاربران ایرانی است.
در حوزه بازارگاههای خردهفروشی آنلاین، دیجیکالا و اسنپمارکت به ترتیب با امتیازهای ۸۱ و ۸۰ در سطح اول قرار دارند. اکالا با ۷۸ امتیاز، بانیمد، خانومی و باسالم با حدود ۷۶ امتیاز در رتبه دوم، و دیجیاستایل با ۷۰ امتیاز در رتبه سوم جای گرفتهاند. تحلیل شاخصها نشان میدهد نقطه قوت دیجیکالا در طراحی بصری، رابط کاربری روان و نرخ وفاداری بالاست. با این حال، گزارش تاکید میکند که در بخش فروشگاههای آنلاین، مهمترین نارضایتیها و نقاط بحرانی نه در فرآیند ثبت سفارش، بلکه در مراحل پس از خرید رخ میدهد؛ اموری مانند دقت در تحویل بهموقع، پاسخگویی موثر پشتیبانی و شفافیت در فرآیند مرجوعی کالا هنوز نیازمند بازنگری جدی هستند.
در بازار تاکسیهای اینترنتی، اسنپ با عملکرد مطلوب در سهولت درخواست و وفاداری مشتریان در رتبه اول قرار دارد و تپسی در سطح دوم ارزیابی قرار گرفته است، در حالی که ماکسیم با ۶۳ و کارپینو با ۶۰ امتیاز اختلاف معناداری با صدر جدول دارند. شکاف ۲۲ امتیازی میان بالاترین و پایینترین امتیاز، بازار حملونقل هوشمند را به نامتعادلترین حوزه از نظر توزیع کیفیت تجربه کاربری تبدیل کرده است. در بخش حمل مرسوله نیز اسنپباکس با ۸۰ امتیاز پیشتاز بوده و الوپیک با ۷۸ و تیپاکس با ۷۰ امتیاز در ردههای بعدی قرار دارند.
نکته قابل تامل دیگر گزارش، وضعیت سلامت دیجیتال و بلیت سفر است. در حوزه سلامت، هیچکدام از پلتفرمها موفق به عبور از نمره ۸۰ نشدند؛ نوبتداتآیآر با ۷۲ و پذیرش ۲۴ با ۷۰ امتیاز رتبههای بهتری داشتند و محرمانگی پروندههای سلامت مهمترین دغدغه اعلام شد. در بلیت سفر، علیبابا و مستربلیت هر دو با نمره ۷۸ در رتبه نخست ایستادند. نتیجهگیری کلیدی گزارش حاکی از آن است که پلتفرمهای ایرانی در سادگی منوها و زبان بصری به پختگی نسبی رسیدهاند، اما حفاظت واقعی از حریم خصوصی دادهها، وضوح قراردادها و کیفیت خدمات پس از فروش، پاشنهآشیل وفاداری دیجیتال در ایران به شمار میرود.