پول بیشتری به دورهای سری A سرازیر شده است، اما این پول درِ ورود را به روی استارتاپهای بیشتری باز نکرده است. بر اساس دادههای شرکت Crunchbase، استارتاپهای آمریکایی از ابتدای سال تا پایان اکتبر ۴۲ میلیارد دلار در این مرحله جذب کردهاند؛ رقمی حدود ۶۰ درصد بیشتر از مدت مشابه سال گذشته. در همین حال، تعداد معاملات تقریباً همتراز با سالهای گذشته پیش میرود.
این اعداد از یک بازار مرحله اولیه بهشدت دوقطبیشده خبر میدهند. هوش مصنوعی تقاضا برای سرمایه را شعلهور کرده و به برخی استارتاپها کمک کرده با سرعتی بیسابقه رشد کنند، در حالی که برخی دیگر برای تبدیل نخستین مشتریان به فروش تکرارشدنی تقلا میکنند.
سرمایهگذاران هم در واکنش، دو مسیر کاملاً مخالف را در پیش گرفتهاند: بعضی چکهای بسیار بزرگتر را در مرحله seed مینویسند تا از رقبا جلو بزنند، و بعضی دیگر تا سری B یا مراحل بعدی صبر میکنند تا شواهد روشنتری از اوج گرفتن کسبوکار ببینند. در سری B هم همین روند دیده میشود: معاملات کمتر، اما بزرگتر.
نتیجه این است که شرکتهایی که هنوز در حال اثبات پتانسیل رشد خود هستند، حتی در میان این سیل سرمایه، با تنگنای تأمین مالی سری A دستوپنجه نرم میکنند.
پایینترین نقطه سرمایهگذاری سری A در پنج سال گذشته، سال ۲۰۲۳ بود؛ زمانی که ۲۳ میلیارد دلار در استارتاپهای آمریکایی سرمایهگذاری شد. از آن سال به بعد، مجموع سرمایه سری A هر سال افزایش یافته و امسال نسبت به ۲۰۲۳ دو برابر شده است.
همزمان، تعداد دورها تثبیت شده است. میان سالهای ۲۰۲۳ تا ۲۰۲۵ بهطور میانگین سالانه ۱۲۰۰ شرکت موفق به جذب سری A یک میلیون دلار یا بیشتر شدهاند. امسال هم این روند کموبیش حفظ شده و تعداد دورها با اختلافی حدود صد معامله در همان محدوده مانده است.
سیذارت راماکریشنان، شریک شرکت Scale Venture Partners که عمدتاً رهبری دورهای سری A و B را بر عهده دارد، میگوید: «از نظر سمت تقاضا و درخواستها، کار کمی سختتر شده و به نظرم اینجاست که تنگنای سری A بیشتر حس میشود.»
این پویایی، یعنی ثابت ماندن تعداد معاملات در حالی که پول بسیار بیشتری جریان دارد، شیوه سرمایهگذاری صندوقهای مرحله اولیه را هم تغییر داده است. رقابت میان سرمایهگذاران، خصوصاً در مرحله اولیه، بیشتر شده و در نتیجه آنها یکی از دو راهبرد متضاد را دنبال میکنند: یا خیلی زودتر چکهای خیلی بزرگتر بنویسند، یا تا دورهای بعدی صبر کنند.
راماکریشنان درباره راهبرد اول میگوید اندازه چکها بسیار بزرگتر شده و دورهای seed ده تا بیست میلیون دلاری دیگر غیرعادی نیست. به گفته او، منطق سرمایهگذار این است: «به جای اینکه صبر کنی تا سری A، جایی که چهار میلیون دلار درآمد دارند و در حال رشدند، همان موقع وارد میشوی که پانصد هزار دلار درآمد دارند، یک پایلوت دارند و تیم باهوشی هستند.»
گروه دیگری از سرمایهگذاران ترجیح میدهند دیرتر وارد شوند. راماکریشنان طرز فکر آنها را اینطور توضیح میدهد: «وقتی از پانصد هزار دلار به دو میلیون دلار درآمد میرسند، من اطلاعات تازهای به دست نمیآورم؛ پس صبر میکنم تا واقعاً اوج بگیرند. آنوقت است که یک شکاف ایجاد میشود.» به گفته او، پول زیادی در سری B و C و بعد از آن وارد میشود، چون آنجاست که سیگنال واقعی کارکرد کسبوکار دیده میشود.
Scale انتظار دارد در صندوق فعلی خود پراکندگی بیشتری ببیند، اما ترجیحش حفظ همان ریسکپذیری سری A و B است؛ با این تفاوت که «کمی زودتر و کمی دیرتر وارد میشود و در مجموع همان ترکیب را بازمیسازد.» جدیدترین صندوق این شرکت، صندوق شماره ۸، بزرگترین صندوق تاریخ آن با ۹۰۰ میلیون دلار است که از ۶۰۰ میلیون دلار صندوق قبلی بیشتر شده است.
راماکریشنان معتقد است: «اگر بتوانی سری A را به سرانجام برسانی، هنوز جای خوبی برای بودن است؛ چون در آن نقطه بهطور ایدهآل اطلاعات کافی برای یک شرط آگاهانه داری، اما نه آنقدر زیاد که سرمایهگذاران رشد از ورود بترسند. بنابراین شرکتهای عالی را با قیمتهای عالی به دست میآوری.»
اندازه معاملات هم در همه چهارکها رو به افزایش است. دادههای Crunchbase نشان میدهد امسال ۱۰ درصد دورهای سری A آمریکا ۷۵ میلیون دلار یا بیشتر بودهاند، در حالی که این سهم در سال ۲۰۲۵ پنجاه میلیون دلار بود. این چکهای بزرگتر برای بعضی شرکتها به رشد انفجاری تبدیل شده است. به گفته راماکریشنان: «در گذشته رسیدن از صفر به هفت میلیون دلار درآمد شگفتانگیز بود؛ حالا بعضیها از صفر به بیست یا سی میلیون دلار میرسند.»
برای بنیانگذاران، گرفتن این چکهای بزرگ اغلب به تبدیل چند مشتری اولیه به یک فرایند فروش تکرارشدنی وابسته است. بسیاری از استارتاپها در همین گذار گیر میکنند، حتی وقتی سرمایهگذاران برای حمایت از شرکتهایی که از این سد عبور میکنند با هم رقابت میکنند.
آنکه هویسکس، سرمایهگذار مرحله seed در NP-Hard Ventures، میگوید: «اگر بلندپروازی ساختن یک شرکت در کلاس جهانی را داری، باید سری A بزرگی هم جذب کنی تا گسترش پیدا کنی، به بازارهای دیگر بروی و بازارهای مختلف را هدف بگیری.» به گفته او، تمام آن مرحله بههمریخته در واقع مرحله رفتن به بازار است؛ جایی که هنوز نمیدانی مشتری ایدهآلت دقیقاً چه کسی است.
هویسکس دیده است که استارتاپها وقتی چند مشتری دارند اما بهاندازه کافی سریع رشد نمیکنند، همانجا متوقف میشوند: «شرکتهای زیادی اینجا میمانند.» اما برای شرکتهایی که چرخه فروش تکرارشدنی میسازند، سرمایهگذاران با اشتیاق سراغشان میروند. به گفته او: «بعد پیامی میآید که میشود مرا معرفی کنی؟ و ناگهان ده ترمشیت روی میز است. واقعاً سیاه و سفید است.»