نزدیک به ورودی ستون‌دار استودیوی تاریخی فیلمسازی Sony Pictures در کالورسیتی، این تابستان رقیبی مجهز به فناوری سر برآورده است. هنرمندان Promise — استودیوی جدیدی که از ظرفیت هوش مصنوعی تغذیه می‌کند — می‌توانند قطعات محوطه‌هایی را ببینند که روزی Singin' in the Rain و Men in Black در آن‌ها فیلم‌برداری شد؛ اما دیگر برای تبدیل بینی‌شان به تصویر لازم نیست از دیوارهای بلند استودیو عبور کنند.
در فضاهایی بسیار متواضع‌تر، آن‌ها با مدل‌های هوش مصنوعی‌ای فیلم میسازند که با سرعتی فزاینده در حال پیشرفت‌اند و پس‌زمینه، جلوه‌های ویژه و حتی «اجراکنندگان مصنوعی» میسازند؛ از مدل‌های آمریکایی استفاده می‌کنند اما موتور محرکشان مدل‌های چینی پیشتاز بازار هم هستند.
Promise که از حمایت گوگل، سرمایه‌گذاران خطرپذیر دره سیلیکون و دیزنی برخوردار است، یکی از شمار رو به رشد استودیوهای فیلم هوش مصنوعی است که حالا در هالیوود ریشه دوانده‌اند؛ نتیجه اینکه پلاتوهای عظیم استودیوهای سنتی و بودجه‌های کلان آن‌ها دیگر چندان ضروری نیست.
این روند جنجالی است. کارگردانانی مثل کریستوفر نولان و گیلرمو دل تورو فناوری مولد را نقد کردهاند، بازیگران و نویسندگان از آینده شغلشان نگران‌اند و لورا فریدمن، نماینده دموکرات کنگره که حوزه‌اش بازیگران، نویسندگان و کارگردانان هالیوود است، ماه گذشته هشدار داد: «نمی‌توانیم صبر کنیم تا ببینیم ده‌ها هزار کارگر آمریکایی از کار بیکار می‌شوند.»
اما هیجان و انرژی ناشی از پتانسیل هوش مصنوعی این هفته در مقر جدید Promise ملموس بود؛ آنجا بازیگر انسانی توری توماس در انتظار فراخوانش میان ردیف‌های رایانه برای فیلم‌برداری اولیه فیلم ترسناک جدید مجهز به هوش مصنوعی استودیو به نام Touch Grass ایستاده بود؛ پروژه‌ای با بودجه‌ای در حد چند میلیون دلار.
پلاتو این استودیو چیزی نبود جز گوشه‌ای از دفتر کار با پارچه‌های سفید آویزان. یک دوربین کوچک توماس را در حال دویدن در صحنه تعقیب و گریز دنبال می‌کرد و بعد کار به هوش مصنوعی می‌رسید. هوش مصنوعی حرکات او را به‌صورت زنده روی مزرعه علفی که با مدل چینی Seedance 2.5 — منتشرشده همین ماه — تولید شده بود، قرار می‌داد؛ مدلی که به نظر می‌رسد زمان تولید را به‌طور چشمگیری کوتاه خواهد کرد.
صحنه‌های کامل — بازیگر و پس‌زمینه — بلافاصله روی مانیتور دستی کارگردان دیده می‌شد، انگار در لوکیشن واقعی فیلم‌برداری می‌کنند. حتی خوشه‌های علف در دشتِ تولیدشده با هوش مصنوعی وقتی توماس از کنارشان می‌گذشت حرکت می‌کردند. در نوبت دیگری، آن مزرعه به‌سادگی با غاری شبانه‌روزی زیرزمینی جایگزین شد. توماس با یک نگاه به صفحه می‌توانست پس‌زمینه‌ای را که با آن بازی می‌کند ببیند.
Promise تنها کسی نیست که این فناوری را می‌پذیرد؛ نتفلیکس هفته گذشته گفت در سال ۲۰۲۶ در ۳۰۰ عنوان از هزار عنوانش از این فناوری استفاده کرده است. ران هاوارد، کارگردان کهنه‌کار Da Vinci Code و A Beautiful Mind، آماده است یک فیلم مستند انیمیشنی مجهز به هوش مصنوعی درباره اسیران جنگی آمریکا در ویتنام منتشر کند؛ همکاری با استودیوی جدید دیگر به نام Obsidian. براد پیت هم این هفته گفت با وجود مقاومت زیاد، «هوش مصنوعی همان چیزی است که اگر به‌عنوان ابزار استفاده شود، به ساخته شدن فیلم‌های میان‌بودجه، فیلم‌های ۴۰ تا ۹۰ میلیون دلاری، کمک خواهد کرد.»
این حرف با پیش‌بینی‌های موج جدید فیلم‌سازان بومی هوش مصنوعی هم‌خوان است؛ مثل کاوان «کید» کاردوزا، ۳۷ ساله، که استودیوی Phantom X را راه‌اندازی کرده است. او پیش‌بینی می‌کند رنسانس خلاقانه‌ای در پیش است که از طریق دور زدن غول‌های استودیویی، از زمان اوج تارنتینو و اسپایک لی در بیش از ۳۰ سال پیش بی‌سابقه بوده است.
در پروژه Promise از فیلم‌سازان کهنه‌کاری مثل جوئل هاینک هم حضور داشتند؛ برنده اسکاری که روی جلوه‌های ویژه دستی فیلم اکشن-ترسناک Predator با آرنولد شوارتزنگر در ۱۹۸۷ کار کرده بود.
هاینک به گاردین گفت: «وقتی از فیلم اپتیکال به دیجیتال رفتیم، فکر می‌کردیم به بهشت رفته‌ایم. حالا دوباره همین حس را دارم. خیلی کارها ساده شده. من پذیرای هوش مصنوعی‌ام. برخی با آن کنار نمی‌آیند، کمی از آن می‌ترسند، اما من وعده شگفت‌انگیز آن را میبینم.»
دیگرانی مثل نولان ابراز نگرانی می‌کنند. کارگردان Odyssey گفته است: «من تا به حال فناوری‌ای ندیده‌ام که با این سرعت پیش برود و این‌قدر کامل از سوی مردم طرد شود. بدبینی همه، به‌ویژه جوانان، بسیار شدید است.»
مخالفت‌هایی هم شکل گرفته؛ از جمله علیه بازآفرینی دیجیتال بازیگر مرحوم وال کیلمر برای نقش اول یک فیلم جدید و ظهور «بازیگر» هوش مصنوعی تیلی نوروود؛ امیلی بلانت این را «واقعاً واقعاً ترسناک» خواند و التماس کرد: «لطفاً ارتباط انسانی ما را از ما نگیرید.»
اما استودیوهای جدید هوش مصنوعی دست برنمی‌دارند. دیو کلارک، کارگردان Touch Grass از Promise — که روی انیمیشن Hardcore 94 هم کار می‌کند؛ انیمیشنی با موسیقی هیپ‌هاپ لس‌آنجلس اوایل دهه ۹۰ — می‌گوید با «دیالوگ و داستان‌پس‌زمینه خوب»، شخصیت‌های مولد هوش مصنوعی می‌توانند جذاب و باورپذیر شوند.
اتحادیه بازیگران آمریکا Sag-Aftra بی‌شک نظر دیگری دارد، اما کاردوزا پیش‌بینی می‌کند: «سال بعد [بازیگران هوش مصنوعی] به‌اندازه بازیگران واقعی خوب می‌شوند.»
جورج استرومپولوس، هم‌بنیان‌گذار و مدیرعامل Promise، برآورد می‌کند فیلم‌های ترکیبی هوش مصنوعی — بازیگر انسانی کنار فناوری هوش مصنوعی — ۲۰ تا ۵۰ درصد ارزان‌تر از تولید متعارف از آب درمی‌آیند. این می‌تواند فیلم‌سازان را از نیاز به سرمایه‌گذاری استودیوهای بزرگ آزاد کند.
او می‌گوید: «ما در آغاز دوران طلایی شرکت‌های خلاق مستقل و بسیار توانمند — به آن‌ها بگویید استودیوهای کوچک یا میکرو استودیو — هستیم؛ اتفاقی که به ریسک‌پذیری خلاقانه بیشتری منجر می‌شود.»
جوآنا پاپر، تهیه‌کننده و مشاور هوش مصنوعی شرکت‌های تولید، می‌گوید نگاه مثبت به هوش مصنوعی در فیلم و تلویزیون این است که «به هر کسی که استعداد و انضباط روایتگری دارد امکان می‌دهد همان چیزی را بسازد که می‌خواهد.» اما می‌افزاید: «نگرانی این است... که پنج شرکت فناوری همه منافع مالی صنعت را ببلعند.»
Imagine، استودیوی ۴۱ ساله ران هاوارد برایان گریزر، حالا استودیوی هوش مصنوعی به نام Obsidian را در فضایی در دفترش در بورلی هیلز اداره می‌کند. این شرکت با Obsidian برای ساخت The Code — انیمیشن مجهز به هوش مصنوعی به کارگردانی هاوارد بر اساس نقاشی‌های اسیران جنگی آمریکا در اسارت ویتنام — همکاری کرده است.
دی رایان ریب، تهیه‌کننده اجرایی Obsidian، برآورد می‌کند فناوری ۳۰ تا ۴۰ درصد صرفه‌جویی هزینه دارد. او می‌گوید با ده‌ها شرکت تولید برتر علاقه‌مند به این فناوری دیدار کرده و پیش‌بینی می‌کند همه از آن استفاده خواهند کرد. اما هوش مصنوعی در هالیوود به جراحی زیبایی تشبیه شده: همه انجامش می‌دهند اما هیچ‌کس نمی‌خواهد از آن حرف بزند. ریب می‌گوید: «صددرصد همین‌طور است.»
فیلمسازی بومی هوش مصنوعی مثل کاردوزا که در اتاق خواب خانه‌اش در پلیا ویستا فیلم می‌سازد، دلیلی برای کم‌رنگ کردن استفاده‌اش از هوش مصنوعی ندارد. این ابزار به او کمک کرد مجموعه فانتزی Chronicles of Bone که پاییز گذشته آنلاین منتشر کرد — با نسخه‌های خودش از رابین هود، پیتر پن، شاه آرتور و تینکربل — به ۲۸ میلیون بازدید یوتیوب برسد و قرارداد پرمنفعتی با پلتفرم Magnific AI ببندد. کاردوزا معتقد است فیلم‌سازان هوش مصنوعی مخاطب جذب می‌کنند چون، به‌طرزی طنزآمیز، صدای نویسندگی مستقیم‌شان اصالت بیشتری دارد تا هالیوود، جایی که «نوشتن را به الگوریتم تبدیل می‌کنند.»
او می‌گوید: «با استودیوها جلسه داشتم که [می‌گفتند] فیلم ترسناک باید X عدد جامپ‌اسکر داشته باشد... چرا نتوانم داستان را خودم بنویسم؟ اگر دو جامپ‌اسکر باشد، همان دو تا است. اگر ده‌تاست، همان ده تا. چرا باید به چک‌لیست ضربه بزنیم؟ این خلاقیت نیست؛ تولید انبوه است.»
او می‌گوید رشد فیلمسازی مبتنی بر هوش مصنوعی «بیشتر یادم می‌آورد دوران دهه ۹۰ که تارنتینو، [رابرت] رودریگز و همه این‌ها یک‌باره ظاهر شدند... هر فیلمی از آن‌ها بگذاری، بدون دیدن اسمشان می‌فهمی مال آن‌هاست؛ به خاطر سبک و صدایشان.» حالا به گفته او فیلم‌های اکران‌شده «همه شبیه هم‌اند.»
کاردوزا مدل‌های شرکت‌های فناوری چینی را بسیار بالا می‌داند که به گفته او «در همه چیز از همه جلوترند — مدل‌های تولید تصویر، مدل‌های تولید ویدیو.»
او فرض می‌کند مدل‌های چینی چنین قدرتمندند چون «روی همه چیز زیر آفتاب» آموزش دیده‌اند، جوری که مدل‌های آمریکایی به دلیل محدودیت‌های مالکیت فکری نمی‌توانند. اما با اینکه واشنگتن در حال بررسی محدودیت مدل‌های متن‌باز چینی است، کاردوزا با ممنوعیت چنین ابزارهای قدرتمندی مخالف است؛ ابزارهایی که شکوفایی خلاقانه او را ممکن کردهاند.
او می‌گوید: «به چین مهاجرت می‌کنم. اصلاً شوخی نمی‌کنم.»