شرکت اوپنایآی (OpenAI) روز دوشنبه از دستاوردهایی چشمگیر در حل برخی از پیچیده‌ترین مسائل باز در حوزه‌های ریاضیات، علوم کامپیوتر و فیزیک بنیادی پرده برداشت؛ با این حال، شیوه انتشار این نتایج و اصرار شرکت بر دستچین کردن جمعی از محققان تحت عنوان «چوپانان علمی» (Shepherds) برای هدایت فرآیند انتشار، موجی از خشم و سرخوردگی را در میان جامعه پژوهشگران دانشگاهی ایجاد کرده است.
این تنش‌ها در پی رویدادهای ماه‌های اخیر رخ می‌دهد؛ زمانی که اوپنایآی صدها پیش‌نویس مقاله تولیدشده توسط هوش مصنوعی را بدون توضیح کافی و به شکلی شتاب‌زده در اختیار دانشمندان قرار داد. در اطلاعیه اخیر، اوپنایآی مدعی شده که فرضیه کاکیا (Kakeya conjecture) را در تمامی ابعاد حل کرده است؛ فرضیه‌ای که حل حالت سه‌بعدی آن یکی از دلایل اهدای مدال معتبر فیلدز به هونگ وانگ در اوایل سال جاری بود. همچنین در حوزه فیزیک، ادعاهایی در خصوص نظریه یانگ-میلز و کرومودینامیک کوانتومی مطرح شده و در علوم کامپیوتر، شرکت ادعای رد «فرضیه زمان نمایی» (ETH) را داشته که مستقیماً با مسئله مشهور P در برابر NP در ارتباط است.
با وجود اهمیت علمی حیرت‌انگیز این ادعاها، محققان برجسته از رفتار گزینشی اوپنایآی به شدت انتقاد کرده‌اند. کنستانتین کوگلر، پژوهشگر مؤسسه مطالعات پیشرفته پرینستون، ضمن استقبال از محدودتر شدن ادعاها اظهار داشت: «کاملاً بی‌معناست که تنها عده‌ای معدود از دانشمندان منتخب شرکت اجازه بررسی اولیه نتایج را داشته باشند.» همچنین آندریاس کارچ، استاد فیزیک دانشگاه تگزاس در آستین، به نشریه ورج گفت: «اینکه خود شرکت اعضای گروه داوری را گلچین کند یک فاجعه است. آزمایشگاه‌های بزرگ هوش مصنوعی در حال حاضر بیش از اندازه قدرت دارند و نباید تعیین‌کننده برندگان و بازندگان جامعه علمی باشند. چرا آن‌ها نباید اثبات‌ها را همین حالا به صورت آزاد برای همه منتشر کنند؟»
گروه مشورتی ریاضیات و هوش مصنوعی (AGMAI) نیز یک روز پیش از اعلامیه رسمی به اوپنایآی هشدار داده بود که رویه دستچین کردن متخصصان خطرساز است و مشروعیت علمی پژوهشگران را مصادره می‌کند. این کارگروه تأکید کرد که آزمایشگاه‌های هوش مصنوعی موظفند اثبات‌های فرماله‌شده به زبان Lean و مستندات کامل را در مخازن عمومی منتشر نمایند تا تمام دانشمندان جهان فرصت بررسی برابر داشته باشند. در غیاب دسترسی آزاد، بسیاری از پژوهشگران نگرانند که اوپنایآی اعتبار علم باز را فدای مانورهای تبلیغاتی و افزایش ارزش‌گذاری تجاری خود کند.