صنعت سئو چند ماه گذشته را صرف کالبدشکافی چتجیپیتی کرده تا ببیند چگونه جستوجو میکند و منابعش را پیدا میکند. ما هم خواستیم خودمان ببینیم چتجیپیتی چطور اطلاعات را بازیابی میکند و این موضوع برای دیدهشدن در هوش مصنوعی چه معنایی دارد؛ به همین دلیل ۶۶.۶ میلیون پاسخ رایگان و بدون ورود مدل GPT-5.6 Luna و ۱۵ میلیون کوئری شاخهای مرتبط با آنها را در ماه‌های آگوست و سپتامبر تحلیل کردیم.
نشست‌های رایگان به نحوه استفاده بیشتر مردم از چتجیپیتی نزدیک‌ترند؛ بر اساس داده‌های الیویه دو سگونزاک، هم‌بنیان‌گذار شرکت رِزونیو در Search Engine Land، بیش از ۹۰ درصد کاربران هفتگی این سرویس در پلن رایگان هستند. خروج از حساب کاربری هم تاریخچه چت و حافظه را حذف میکند، بنابراین ما رفتار پیش‌فرض چتجیپیتی را می‌بینیم، نه پاسخ‌هایی که تحت تأثیر چت‌های گذشته یک فرد شکل گرفته‌اند.
یافته‌های کلیدی
تنها ۱۴.۴ درصد از ۶۶.۶ میلیون پاسخ بررسی‌شده نیازمند جستوجوی وب بودند. وقتی جستوجو لازم می‌شد، چتجیپیتی به‌طور میانگین حدود ۱.۶ کوئری شاخهای برای هر پاسخ اجرا می‌کرد. ۶.۸ درصد از کوئری‌های شاخهای از عملگر site: برای جستوجو در یک وب‌سایت مشخص استفاده می‌کردند که روی حدود ۱۱۶ هزار دامنه مختلف پخش شده بود. همچنین ۷۵.۹ درصد از پرتکرارترین جستوجوهای site: به سایت یک برند اشاره داشتند، نه خرده‌فروش‌ها، سایت‌های دولتی، انجمن‌ها یا سایت‌های نقد و بررسی. کلمه «official» در ۱۳.۱ درصد کوئری‌های شاخهای انگلیسی ماه سپتامبر ظاهر شد که از ۱۰.۱ درصد آگوست بالاتر است. جستوجوهای شاخهای «price» و «review» در یک ماه تا ۴۷ درصد رشد کردند. در داده‌های جداگانه ارجاع‌ها، ارجاعات چتجیپیتی به ردیت در شش ماه ۸۸ درصد کاهش یافت. به نظر می‌رسد چتجیپیتی از سایت‌هایی که اطلاعات را خلاصه می‌کنند، به‌سمت منابعی می‌رود که اطلاعات را تولید می‌کنند.
چتجیپیتی ۶ پاسخ از ۷ پاسخ را بدون جستوجوی وب میدهد
تنها ۱۴.۴ درصد از ۶۶.۶ میلیون پاسخ بررسی‌شده ما جستوجوی وب را فعال کردند. وقتی چتجیپیتی جستوجو می‌کرد، به‌طور میانگین حدود ۱.۶ کوئری شاخهای به ازای هر پاسخ اجرا می‌شد. هر جستوجوی وب برای OpenAI هزینه دارد، پس منطقی است که چتجیپیتی وقتی می‌تواند به‌قدر کافی از دانسته‌های خود پاسخ دهد، از جستوجو صرف‌نظر کند. این یافته با پژوهش وردلیفت هم هم‌خوان است که نشان داد مدل‌های سطح رایگان ممکن است برای پایین نگه‌داشتن هزینه، بیشتر به داده‌های آموزشی تکیه کنند. این یعنی برای بسیاری از پرسش‌ها، شانس دیدهشدن شما به آنچه چتجیپیتی از قبل درباره برندتان می‌داند بستگی دارد، نه آنچه می‌تواند پیدا کند.
۷۶ درصد جستوجوهای site: چتجیپیتی سایت برندها را هدف می‌گیرند
از ۱۵ میلیون کوئری شاخهای بررسی‌شده، ۶.۸ درصد از عملگر site: برای جستوجو در یک وب‌سایت مشخص استفاده کردند و از میان حدود ۱۶۰ سایت پرمخاطب، سه مورد از چهار مورد به سایت یک برند اشاره داشتند. خرده‌فروش‌هایی مانند والمارت، کاستکو و آمازون ۱۱.۹ درصد و ردیت و فیسبوک در مجموع تنها ۱.۹ درصد را تشکیل دادند. کلمات داخل کوئری‌ها هم همین تمرکز بر اطلاعات رسمی و دست‌اول را نشان می‌دهند؛ به‌طوری‌که «official» و «price» پس از «2026» پرتکرارترین کلمات بودند و ماه‌به‌ماه چند واحد درصد رشد کردند.
هیچ‌کدام از اینها غافلگیرکننده نیست. اگر قیمت یا مشخصات یک محصول را می‌خواهید، سایت برند واضح‌ترین جای بررسی است. وقتی پرسشی پاسخ درست واحدی ندارد، همان‌جاست که چتجیپیتی بیشتر احتمال دارد فراتر از منابع رسمی را جستوجو کند. برای نمونه، در یک آزمون جداگانه روی ۲۰ هزار پرامپت آمریکایی، ۸۴.۴ درصد پرسش‌های واقعی درباره قیمت‌گذاری، ویژگی‌های محصول یا جزئیات شرکت، حداقل به یک منبع رسمی ارجاع داده بودند؛ اما برای پرسش‌های مقایسه‌ای مانند «الف در برابر ب» یا «کدام ارزان‌تر است» این رقم به ۶۸.۳ درصد افت کرد. ترکیب منابع هم تغییر کرد: در پرسش‌های واقعی ۶۳.۴ درصد ارجاع‌ها به وب‌سایت‌های رسمی بود، اما در پرسش‌های مقایسه‌ای این رقم ۴۶.۴ درصد شد و اکثر ارجاع‌ها به سایت‌های دیگر رفت. پس چتجیپیتی برای واقعیت‌ها بیشتر به منابع رسمی تکیه میکند و وقتی باید گزینه‌ها را با هم بسنجد، بیشتر به سایت‌های دیگر تکیه میکند.
مطمئن شوید سایت برندتان می‌تواند به پرسش‌های واقعی پاسخ دهد
اگر چتجیپیتی قرار است جستوجوی site:برندشما را برای قیمت‌ها، مشخصات و جزئیات پشتیبانی اجرا کند، این واقعیت‌ها باید به‌صورت متن ساده و در صفحه‌ای قابل‌یافتن روی سایت شما باشند.
برندهای مصرفی ۸ مورد از ۱۰ دامنه پرمخاطب site: چتجیپیتی را می‌سازند
دامنه‌هایی که چتجیپیتی بیشتر با عملگر site: هدف می‌گیرد، برندهای بزرگ مصرفی‌اند. در صدر فهرست، apple.com با ۹,۴۴۲ اشاره قرار دارد و پس از آن ikea.com با ۷,۳۶۱، nike.com با ۵,۲۱۰، adidas.com با ۴,۶۱۹، samsung.com با ۴,۴۳۲، mi.com با ۳,۳۰۳، lego.com با ۳,۱۰۶، dior.com با ۲,۶۶۲، reddit.com با ۲,۵۸۶ و gov.br با ۲,۵۸۳ اشاره در رتبه‌های بعدی هستند. دامنه‌های دولتی هم به‌شدت حضور دارند؛ gov.br، gov.uk، سایت service-public.fr فرانسه، NHTSA، FDA و SEC همه در ۱۵۰ رتبه نخست قرار دارند که با مشاهده لیلی ری، بنیان‌گذار شرکت آلگوریتمیک، هم‌خوان است که چتجیپیتی برای پرسش‌های حساس به سلامت و پول، منابع رسمی را ترجیح میدهد. ردیت هم همچنان نهمین دامنه پرمخاطب site: است که با یافته سوگانتان موهاناداسان، هم‌بنیان‌گذار Snippet Digital، هم‌خوانی دارد که چتجیپیتی هنوز وقتی نظر کاربران واقعی را می‌خواهد به ردیت سر می‌زند، هرچند کمتر به آن ارجاع میدهد.
چتجیپیتی به‌ندرت شرکای OpenAI را site: جستوجو میکند، اما سهم ارجاع آنها دو برابر شده است
از ۱۷ ناشر و پلتفرمی که در حال حاضر قرارداد لایسنس با OpenAI دارند، ردیت تنها موردی است که در ۱۵۰ دامنه پرمخاطب site: قرار گرفته است. یکی از دلایل احتمالی این است که چتجیپیتی محتوای شریکش را از پیش بارگذاری‌شده و آماده در اختیار دارد. دیوید مک‌سویینی، بنیان‌گذار QueryBurst، کشف کرده که برخی نشریات معتبر مانند تایم، بیزینس اینسایدر و فوربس خلاصه‌های پیش‌ساخته‌ای در سطح صفحه دارند که به نظر می‌رسد مستقیماً در بستر چتجیپیتی قرار داده می‌شوند.